หินตะกอน

posted on 13 Mar 2010 15:35 by wutthinan
กระบวนการเกิด หินตะกอนเป็นหินที่มีมากถึง 75% ของหินบนพื้นผิวโลกจะเกิดจากอิทธิพลทางเคมีหรือทางกายภาพ ซึ่งทำให้ตะกอนที่เกิดจากการสลายตัวของหินใด ๆ ก็ได้ จะมีการทับถมและผ่านกระบวน ซึ่งจะทำให้แข็งอัดตัว โดยอุณหภูมิและความดัน จึงกลายเป็นหินตะกอนอยู่กับที่ แต่โดยส่วนมากแล้วมักจะถูกกระแสลม กระแสน้ำ หรือแรงโน้มถ่วงของโลก พัดพาไปสะสมในแหล่งอื่น
แหล่งกำเนิดของตะกอนมาจากหลายทาง เช่น
  • ตะกอนแผ่นดิน (Terrigenous Sediment) ประกอบด้วยอนุภาคที่เกิดสึกกร่อนผุพังของหิน
  • ตะกอนคอกลูเวียม (Collurium Sediment) เป็นตะกอนบนที่ลาดเอียง
  • ตะกอนอนินทรียสาร (Organic Sediment) ประกอบด้วยอนุภาคของซากพืช ซากสัตว์
  • ตะกอนไพโรคลาสติ (Pyroclastic Sediment) เป็นตะกอนที่เกิดจากการปะทุของภูเขาไฟแล้วเกิดการตกจม

ลักษณะพื้นฐาน

  • มีลักษณะเป็นชั้น
  • แร่มีการลบเหลี่ยมมุมไปบ้าง และมีการคัดขนาดในหิน
  • เนื้อหินจะมีลักษณะของการถูกพัดพา หรือตกตะกอน
  • จะมีแร่ยิปซั่ม เฮไลต์ ซึ่งมาจากสารละลายที่เกิดจากการตกตะกอน
  • จะมีแร่ควอร์ตซ์ แคลไซต์ มาก
  • มีซากดึกดำบรรพ์ปะปนอยู่
  • เป็นหินที่พบมากกว่าหินชนิดอื่น

ได้แก่

หินกรวดมน

ประเภท

หินตะกอน

 ลักษณะ

มีลักษณะกลมมน ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางโตกว่า 2 มม.

 กระบวนการเกิด

เกิดจากการอัดตัวกันแน่นของอนุภาค มีสารเชื่อม เช่น ซิลิกา คาร์บอเนต หรือสารประกอบของเหล็ก

 องค์ประกอบ

หินควอต์ไซต์  หินปูน  หินทราย  หรือแร่ควอตซ์  หินกรวด

 บริเวณที่พบ

พบทั่วไปทางภาคอีสาน  บนที่ราบสูงโคราช และบางแห่งทางภาคใต้

 ประโยชน์

ใช้เป็นวัสดุก่อสร้างทาง หรือปกคลุมส่วนนอกของคันทางดินของเขื่อน

หินกรวดเหลี่ยม

ประเภท

หินตะกอน

 ลักษณะ

คล้ายกับหินกรวดกลมมาก  แต่แตกต่างกันที่รูปร่างของอนุภาคหินชนิดนี้จะมีอนุภาคเป็นเหลี่ยม

 กระบวนการเกิด

มักจะเกิดในบริเวณใกล้ ๆ แหล่งกำเนิดของเศษหิน ทำให้เศษหินยังไม่ถูกบดสีจนมีลักษณะมน

 องค์ประกอบ

ผันแปรไปแล้วแต่ชนิดของหินหรือแร่ดั้งเดิม

 บริเวณที่พบ

ในบริเวณใกล้ ๆ ฐานของหุบเขา ตามรอยแตกของหินที่ชัน หรือตามทางน้ำไหลบนภูเขา

 ประโยชน์

ใช้เป็นวัสดุก่อสร้างทาง หรือ ปกคลุมส่วนนอกของคันทางดินของเขื่อน

หินโคลน

ประเภท

หินตะกอน

 ลักษณะ

คล้ายกับหินกรวดกลมมาก  แต่แตกต่างกันที่รูปร่างของอนุภาคหินชนิดนี้จะมีอนุภาคเป็นเหลี่ยม

 กระบวนการเกิด

มักจะเกิดในบริเวณใกล้ ๆ แหล่งกำเนิดของเศษหิน ทำให้เศษหินยังไม่ถูกบดสีจนมีลักษณะมน

 องค์ประกอบ

ผันแปรไปแล้วแต่ชนิดของหินหรือแร่ดั้งเดิม

 บริเวณที่พบ

ในบริเวณใกล้ ๆ ฐานของหุบเขา ตามรอยแตกของหินที่ชัน หรือตามทางน้ำไหลบนภูเขา

 ประโยชน์

ใช้เป็นวัสดุก่อสร้างทาง หรือ ปกคลุมส่วนนอกของคันทางดินของเขื่อน

หินเชิร์ต

ประเภท

หินตะกอน

 ลักษณะ

เนื้อแน่นแข็ง สีเทาอ่อน ดำ รอยแตกขรุขระ

 กระบวนการเกิด

เกิดจากสารพวกซิลิกา ซึ่งละลายมาจากหินเดิมตกตะกอนใหม่ และสะสมแทรกอยู่ในชั้นหินต่างๆ ส่วนมากพบในหินปูน

 องค์ประกอบ

ซิลิกา

 บริเวณที่พบ

ในประเทศไทยส่วนใหญ่หาพบได้ยาก

 ประโยชน์

ทำเครื่องประดับ  ทำเลนส์

หินดินดาน

ประเภท

หินตะกอน

 ลักษณะ

เนื้อละเอียดมากเหมือนดินเหนียว  มักจะมีรอยชั้นบาง ๆ เมื่อบิดจะแตกตัวตามรอยชั้น  มักจะพบว่ามีซากดึกดำบรรพ์อยู่ด้วย  มีสีต่างกัน เช่น แดง น้ำตาล เหลือง เทา เขียว และดำ

 กระบวนการเกิด

หินที่เกิดจากอนุภาคที่มาจับตัวเป็นก้อนแข็ง ซึ่งมีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางเล็กกว่า 1/256 มม.

 องค์ประกอบ

ประกอบด้วยแร่ควอร์ตซ์  ซึ่งมีจำนวนน้อยกว่ามอนต์มอร์ลโลไนต์  ดินเหนียว และไมกา

 บริเวณที่พบ

เกือบทุกจังหวัดในภาคกลางของประเทศไทย แต่ที่เป็นแหล่งใหญ่ก็คือ บริเวณ จังหวัดสระบุรี อยุธยา ลพบุรี สมุทรปราการ นนทบุรี นอกจากนี้ยังพบที่เลย สงขลา ยะลา นครศรีธรรมราช ฯลฯ

 ประโยชน์

เป็นวัสดุผสมใช้ทำซีเมนต์ บางทีก็นำมาปูถนนแต่หักง่ายเพราะความเชื่อมแน่นของหินต่ำ และยังนำมาทำเป็นหินประดับได้ด้วย

หินทราย

ประเภท